Yatırım Teşvik Projelerinin Değerlendirilmesi - Birof Danışmanlık

Yatırım Teşvik Projelerinin Değerlendirilmesi

YATIRIM PROJELERİ OLUŞTURULMASI, YATIRIM TEŞVİK DEĞERLENDİRME, TEŞVİKTE KARLILIK, YATIRIM DA KARLILIK

Ülkece kalkınmanın sağlanması için, başarılı hazırlanmış projelere ihtiyaç vardır. Aktif doğru çalışabilme imkanı bulabilmek için; gelişmekte olan ülkelere profesyonel kurallar çerçevesinde (bilimsel)kurallar doğrultusunda yol almaktadır. O yüzden yatırım projelerinin  hazırlanması ve ne şekilde olması gerektiği, değerlendirme yöntemleri , örneklerle incelenebilmektedir. Yatırım(Teşvik- Teşvikli yatırım ) ve projesi başlatılmadan önce çok iyi incelenmelidir. Yatırım (Teşvik-Teşvikli Yatırım) ve projesi başlatılmadan önce  çok iyi incelenmelidir.Yapılacak Çözümlenmenin  sonucunda yatırım proje  (Teşvik- Teşvikli yatırım) yatırım fikrinin yatırımın kendisi ve bağlı bulunduğu bölge ve ülke standartlarında değerlendirilmelidir.

Büyüyen ve çeşitlenen sektörler uluslar arası rekabeti artırmış, işletmeler sadece kendi ülke pazarı içerisinde değil, aynı zamanda dünya pazarında yer alabilmek için, üretim yapmayı zorunlu hale getirmiştir. Uluslararası kalkınma sağlayabilmek  adına başarılı projeleri  ülkeye kazandırmak(yatırım teşvik le) gerekir. Özellikle gelişmekte olan ülkelerin eksik kaynaklarının  üretim ağına eklenmesi,  kalkınmaya yönelik projelerin ‘YATIRIM TEŞVİK’le de desteklenerek hayata geçirilmesi büyük önem taşımaktadır. İhtiyaç dışında, iyi planlanmamış, profesyonel değerlendirme yapılmadan yatırım teşvik le tahsis edilmiş, ve ya yatırıma geçirilmiş projeler ülkeyi, ili ve bölgeyi olumsuz yönde etkileyecektir.

Tahmin edilen yatırım süresinde tamamlanmayan ve planlanan bütçeyi aşan projeler göz önüne alınırsa , Yatırımın (yatırım teşvik)bilimsel ve profesyonel projelerin hazırlanması gerekliliği şart olmaktadır. Yatırımın hesaplanmamış, yatırım teşvik le desteklenmemiş, bilimsel projelendirmeden uzak yatırımlar, tamamlanamayan yatırımlar, tamamlansa da tahmini beklenen sonuçları veremeyen, başarısız projeler, gereksiz harcamalar, mali değerlendirmede  ‘zarar’yatırıma (yatırım teşvik) yatırıma büyük sekte vurmaktadır.

Yatırım nedir?Yatırım, mal ve hizmetlerin üretimini artırmak, veya belirli bir kaynağın yada değerin gelir sağlamak amacıyla kalıcı bir biçimde kullanılmasıdır. Halk dilinde ise, sermayenin bir işte kullanılması  iş ortamında, finansman amaçlarının modernleştirilmesi ve tevsi yatırımlarına tahsisi, işletme ekonomisinde yatırım, işletme amaçlarının gerçekleşmesi için sabit ve dönen varlıkları kapsayan toplam maliyeti işletme biliminde  yatırım ise, gelecekte daha fazla gelir yada başka yararlar elde etme amacıyla yapılan harcamalardır.

Yatırım ve Proje kavramları;

Proje bir başlığın belirlenerek, tüm altyapı oluşumlarının birleştirildiği uygulanacak yöntemlerin nitelendirildiği ve belirlendiği oluşturma yeterliliğidir. Proje yapılması, büyük harcama gerektiren yatırımlarda zorunludur.

Yatırım Projesinden Ne beklenir?

1)Yatırım (Teşvikli yatırım)Yatırım projesinden yeni bir imalat –üretim sisteminin  kurulması, veya mevcut yatırımın kapasitelerin revize ve ya modernizasyon yenilenmesi, büyütülmesi amaçlanır.

2)Yatırım projesi(Teşvikli yatırım)ekonomiden üretime yönelik faktörler oluşturulacak, üretim faktörleri talep edecektir. İş gücü, istihdam, sermaye ve doğal kaynaklar kullanılacaktır.

3)Yatırım projesi (yatırım teşvik) yeni ve ya belirli bir üretim –imalat teknolojisinin uygulanmasına neden olacaktır.

Yatırım projesi (yatırım tevsik) bir yatırım işleminin uygulamaya konulacağı andan itibaren ekonomik ömrünün sonuna kadar, içinde bulunacağı ve etkisinde kalacağı her türlü teknik, ekonomik ve sosyal koşulların ve ortamın bunlarla ilgili değişkenlerin nitel ve nicel yönlerden incelenmesi ve değerlendirilmesi davranışıdır.

Yatırım teşvik veya yatırım projenin hazırlanma süreçleri

Yeni girişilen işlere yönelik olarak,bir yatırım ile ilgili projenin gelişim süreçleri su şekilde olmalıdır.

  • Proje (Yatırım teşvik ) fikrinin oluşması
  • Gerekli ön araştırma
  • Fizibilite etüdü (Hukuki, ekonomik, teknik)
  • Statik yöntemler(yatırım projesinin değerlendirilmesi, kesin yatırım kararı)
  • Yatırımın teşvikle desteklenmesi
  • Geri ödeme süresi
  • Karlılık
  • Aylık ve yıllık harcama yönetimi
  • Aktif yöntemler(net değerler, faydalı masraf yönetimi, yatırımın iç karlılığı)
  • Kesinleşmiş teşvik ve kesin proje
  • Projenin uygulanması
  • Deneme süreci
  • İşletmeye alma

Proje (Yatırım Teşvik)fikrinin oluşması; bir fikir oluşması  işletmelerin ve kişilerin  maddi imkanlar, yetenek ve bunun gibi benzer durumlardan etkilenmektedir. Onun için, bir yatırımın ne şekilde doğduğundan ziyade, doğru ve yaratıcı proje fikirlerini faydalı olanlarının yapılması öngörülür, ve bunun iyi analiz edilerek yapılması gerekir. Öncelikle ihtiyaç analizi yapılarak, pazar araştırılır. Tanınan bir ürünün talep fazlalığı, üreten firmaların azlığı, piyasada fiyat kriterlerinin yüksek olması, ürünün piyasada eksik olması bu etkenler göz önünde bulundurularak proje oluşturulabilir. Önce ürün bulunur, arz durumuna göre ihtiyaç analizi yapılarak ürüne yönelik proje geliştirilir. Etkin bir proje geliştirmek için, şu yöntem izlenir.

  • Mevcut sanayinin durumunu incelemek
  • Sanayinin girdi-çıktı ihtiyaç analizi
  • Yatırımın, nüfusun gelişim eğilimleri ile değerlendirilmesi
  • Ekonomik hareketlilik ve kalkınma planlarını gözlemlemek
  • Toplumsal değişimleri takip etmek
  • Hukuki yasaların zorunluluk ve etkilerini gözlemlemek

 

Ön araştırma

Ön fizibilite ile, esas  fizibilite çalışması olan( yapılabilirlik etüdü) arasında geçiş aşamasıdır. Bu çalışma ile piyasa-sektör  ve kapasite, arz ve talep araştırması ,pazarlama ve satış kriterleri, üretim prosedürü, tedarik zinciri, bölge ve yer, mühendislikler, genel giderler, fabrika, idare ve satış giderleri, insan kaynakları, proje uygulama, analizler, masraf çizelgeleri, finansman, birleştirilen  üretim maliyetleri, karlılık ve aktif prosedürlerin belirlenmesi gerekir.

Fizibilite Etüdü

Yapılabilirlik  çalışması(fizibilite etüdü)ekonomik ve teknik analiz ve finansal etüd olarak 3 aşama üzerinden yürütülmelidir. Fizibilite etüdü akış ve sürdürülebilirlik ve kesinlik açısından bir sıra düzeni olmak durumunda değildir, fakat analiz ve finansal değerlendirmelerin karlılık la birleşmesi  doğru yatırım gerçekliğini ortaya koymaktadır.

Etüd(Ekonomik)

Ekonomik etütlerde incelenmesi gereken konular şu şekildedir, Piyasa Pazar araştırması ve talep tespitleri , yatırımın büyüklüğünün (kapasitesinin) belirlenmesi, yatırımın kuruluş yerinin tespiti ve belirlenmesi.

               Etüd(Teknik)

Projenin teknik olarak yapılabilirliğini incelenmesi ve araştırılması amaçlanır. Projenin gerçekleştirilmesinde piyasada alternatif teknolojiler değerlendirilir, uygun olanlar seçilerek yatırım ve imalat için sabit sermaye miktarlarının tahmin değerlendirilmesi  yapılır.

 

Teknik aşamada yer alan konular

  • Proje teknik tanımı
  • Yatırım yapılacak arazinin zemin etütleri
  • Hammadde ve yardımcı madde etütleri ve testleri
  • Ürün-üretim ve teknoloji seçimleri
  • Üretilecek ürün, yan tedarikleri geri dönüşüm çeşitliliği, atıkların değerlendirme olanakları
  • Makine ve teçhizat seçimi ve akış prosedürleri
  • Tesisi yerleşim planı
  • İnşaat
  • İşçilik
  • Uygulama planı

Etüd(Finansal)

Genel olarak finansal kaynakların giriş ve çıkış ihtiyaçları, bunların nereden ve ne şekilde sağlanacağı belirlenerek proje öncesinden değerlendirilmeyi amaçlar. Finansal değerlendirmelerin özkaynakların dışında tavsiye ettiğimiz yatırım teşvik ile desteklenmesi. Özkaynağın gerekliliği ve desteklenmesi husunda en etkili destek devletin yatırım teşvik belgesi ve yatırımı teşvik kredisi ile desteklenmesidir. Finansal yönetim modellemesi ve kaynak üretim kontrollemesinde en akılcı yöntemlerden biri yatırım teşvik ve yatırım teşvik kredisidirYatırım teşvik kredisi ve değerlendirme hesaplamalarını kolaylıkla ulaşabilirsiniz.Finansal etüdün ele aldığı konular şu şekildedir.

  • Toplam Yatırım tutarı
  • İşletme gelir ve gider tahmini
  • Finansman kaynakları değerlendirme ve sağlanması
  • İşletme karlılık analizi
  • Organize edilmesi

Hukuki etüdler

Kaynak üretimi , sermaye gereksinimi, görev yetki ve sorumluluk belirleme, vergi mevzuatları, sözleşmeler, işletme yapısından gelen zorunlulukların değerlendirilmesi,hukuki alt yapı ve kurum akışı bu etüd ile sağlanır.

 

Yatırım projesi(Yatırım Teşvik) Değerlendirilmesi ve Yatırım Kararı

Yatırım projelerinin değerlendirilmesinde iki yöntem vardır, bunlar dan ilki ‘dinamik değerlendirme yöntemleri’paranın zaman değerini göz önüne alır,ikincisi ‘statik değerleme yöntemi’paranın zaman değerini göz önüne almaz.

Statik yöntemler

Statik yöntemler temel özellikleri, dönemsel mali verileri kayıtları ile sınırlandırılması ve değerlendirmenin maliyet ve gelirlere dayandırılmasıdır.Bu yöntemi kullanmak dönemsel mali verilerden etkilenmektedir.Geri ödeme süresi yöntemi ile, yatırım tutarının nekadar süre içerisinde geri alınabileceği açısından değerlendirilebilmektedir.Geri ödeme süreleri yatırımcının beklentisi dahilinde ise yatırım projesi kabul edilir, değil ise red edilir.Aynı şekilde yatırım projesi (Yatırım Teşvik) ve kredilendirmede  finansal destek sağlanıcak ise, yatırım desteğini veren kuruluş yatırımın kendini finanse ettiği statik yöntemler ve geri ödeme süresi yöntemi ile de değerlendirilebilir.

 

Karlılık Oranı

Basit şekliyle yatırımın sağlayacağı kar(P)ilk yatırım tutarı (I)oranıdır.

Yani BKO=P/I’dır.İki türü vardır.

               Yıllık karın yatırım tutarına Oranı Yönetimi

               Ortalama yıllık karın Yatırım tutarına oranı yönetimi

Dinamik Yöntemler

Yatırım projelerinde yapılacak harcamalar bir yıl içerisinde gerçekleşmez, projenin yürütme aşamasında dönem dönem gerçekleşir.Bunun yanı sıra projeye yönelik gelirlerde dönem dönem oluşur.Farklı dönemlerde gelir ve giderler aynı istikamette olmaz.Onun için değer farkları, farklı zaman dilimlerinde incelenmelidir.Dinamik Değerlendirme yöntemi; proje içerisinde tüm maliyet hesaplamaları ve geri dönüşüm atıklarda hesaba katılmalıdır.Projenin yatırım projesinin ekonomik ömrü ve elde edilecek kazanç ve harcama maliyetlerinin tahmin edilmesi gerekmektedir.Bu tahminlere yönelik değerleme yöntemi kısaca aşağıdaki gibidir.

  • Net Bugünkü Değer yöntemi
  • Fayda ve Masraf oranı yönetimi
  • İç karlılık oranı yönetimi(İKO)
  • Yıllık Eşdeğer Masraf Yönetimi
  • Kesin Proje
  • Proje Uygulama
  • Deneme üretim
  • İşletmeye Alma

 

Yatırım değerlendirme aşamasında anlaşıldığı üzere, profesyonel uzmanlar tarafından uygulanmış Yatırım Proje(Yatırım teşvik) yatırımın karlılık ve risk kriterlerini tahmin etmektedir.Değerlendir aşamasında Yatırım proje(Yatırım teşvik) desteklerinden kaynak üretebilmek ve karlılık elde edebilmek için izlenilecek yol haritası oluşturulmuştur.

Yatırım Teşvik edilebilmesi ve kaynak yönetiminin sağlanabilmesi açısından önemli husular göz önünde bulundurularak onaylanmış projeler le yola çıkmak gerekmektedir.

Yatırım projesi, yatırım teşvik, yatırım kredilendirilmesi(Finansal Yönetim) uygulanması ve Yatırım tahsis oluşturulması (yer tahsisi) değerlendirilerek bilimsel ve kesin tahminlerle oluşturulmalıdır.

Bu konuda yukarıdaki çalışma Ytırımcı işletmelerin nasıl bir yol haritası oluşturması gerekliliğini ve Birof Danışmanlık ın bu konudaki tecrübe ve deneyimlerini barındırmaktadır.

Yatırım projeniz (yatırım teşvik)  ön görüşme kararlılık ve sonuçlandırma noktasında sizlere en iyi hizmeti vermek adına dinamik bir ekip ve yönetim modeli oluşturucak yatırımlarla buluşuyor olmak fark yaratmanın ve yenilenmenin gücünü temsil ettiğine biliyoruz.