Yeni Yatırım Teşvik Sistemi | Haritalı Anlatım
Yeni Yatırım Teşvik Sistemi, Türkiye’nin yatırım politikalarını daha seçici, stratejik ve yüksek katma değer odaklı hale getiren bütüncül bir teşvik mimarisi sunmaktadır.
Yeni sistem üç ana eksen üzerine kurulmuştur:
- Türkiye Yüzyılı Kalkınma Hamlesi
- Sektörel ve Bölgesel Teşvik Sistemi
- Proje Bazlı Teşvik Sistemi (HİT-30 Programı)
Bu yapı, yatırımlarda devlet yardımları hakkında karar kapsamında uygulanmaktadır.
- Yeni Teşvik Sisteminin Genel Kurgusu
Yeni Yatırım Teşvik Sistemi iki ana başlık altında şekillenmektedir:
Proje Bazlı Teşvik Sistemi
Bu sistem kapsamında HİT-30 Programı uygulanmakta olup; yüksek teknoloji, stratejik ve kritik yatırımlar proje bazlı olarak desteklenmektedir.
Yatırımlarda Devlet Yardımları Kararı
Bu karar iki ana kola ayrılır:
- Türkiye Yüzyılı Kalkınma Hamlesi
- Sektörel ve Bölgesel Teşvik Sistemi
- Türkiye Yüzyılı Kalkınma Hamlesi
Türkiye Yüzyılı Kalkınma Hamlesi, ülkenin uzun vadeli sanayi ve teknoloji vizyonunu esas alır ve üç ana başlıkta uygulanır:
Teknoloji Hamlesi
- Orta-yüksek ve yüksek teknolojili ürünler
- Öncelikli ürün listesinde yer alan yatırımlar
- Yüksek katma değerli, Ar-Ge içeriği güçlü projeler
İleri teknoloji makine üretimi, ilaç etken maddeleri, yarı iletkenler, yeni nesil mobilya ve benzeri stratejik yatırımlar bu kapsamda desteklenmektedir.
Yerel Kalkınma Hamlesi
İllerin potansiyelleri dikkate alınarak:
- Entegre hayvancılık
- Entegre gıda işleme
- Katma değerli imalat yatırımları
desteklenir. Amaç; bölgesel rekabet gücünü artırmak ve yerel kalkınmayı hızlandırmaktır.
Önemli Not:
Yeni sistemde yatırımın hangi destekten yararlanacağı; sektör, bölge, katma değer, Ar-Ge içeriği ve arz güvenliği kriterlerine göre uzman analiz gerektirir. Birof Danışmanlık, yatırımcı talebini aldıktan sonra bu değerlendirmeyi tam kapsamlı olarak yapmaktadır.
Stratejik Hamle
Aşağıdaki nitelikleri taşıyan yatırımlar öncelikli olarak desteklenir:
- Dışa bağımlılığı azaltan
- Arz güvenliğini sağlayan
- Yüksek katma değer üreten
- Kritik sektörlere yönelik yatırımlar
- Sektörel ve Bölgesel Teşvik Sistemi
Bu sistem iki ana gruba ayrılır:
Öncelikli Yatırımlar
Yatırım ekosistemini yatayda destekleyen yatırımlardır:
- Yeşil dönüşüm
- Dijital dönüşüm
- Orta ve yüksek teknoloji üretimi
- Madencilik
- Lisanssız elektrik üretimi
Ayrıca 6. bölgede yapılan tüm yatırımlar, öncelikli yatırım kapsamına girmektedir.
Hedef Yatırımlar
Sektörel nitelik, kapasite kullanım oranı ve katma değer kriterlerine göre belirlenir:
- İmalat sanayi
- Hizmet sektörü
- Seracılık
- Entegre hayvancılık
- Enerji ve madencilik
- Yeni Bölgesel Teşvik Haritası
Türkiye, yeni sistemde 6 teşvik bölgesine ayrılmıştır. Bölge seviyesi yükseldikçe destek oranları, süreleri ve kapsamı artmaktadır.
HARİTA ALANI: (Türkiye Teşvik Bölgeleri Haritası bu bölüme eklenecektir.)
Bölgelere göre iller:
- Bölge
Ankara, Antalya, Bursa, Eskişehir, İstanbul, İzmir, Kocaeli, Muğla
- Bölge
Aydın, Balıkesir, Bolu, Çanakkale, Denizli, Edirne, Kayseri, Konya, Manisa, Mersin, Sakarya, Tekirdağ, Yalova
- Bölge
Adana, Bilecik, Burdur, Düzce, Gaziantep, Isparta, Karabük, Karaman, Kırıkkale, Kırklareli, Kütahya, Nevşehir, Samsun, Trabzon, Rize, Uşak, Zonguldak
- Bölge
Afyonkarahisar, Aksaray, Amasya, Artvin, Çorum, Elazığ, Erzincan, Kastamonu, Kırşehir, Malatya, Sivas
- Bölge
Bartın, Bayburt, Çankırı, Erzurum, Giresun, Hatay, Kahramanmaraş, Kilis, Niğde, Ordu, Osmaniye, Sinop, Tokat, Tunceli, Yozgat
- Bölge
Adıyaman, Ağrı, Ardahan, Batman, Bingöl, Bitlis, Diyarbakır, Gümüşhane, Hakkari, Iğdır, Kars, Mardin, Muş, Siirt, Şanlıurfa, Şırnak, Van
- Teşvik Destek Unsurları
Yeni sistem kapsamında öne çıkan destek unsurları aşağıdaki gibidir:
KDV İstisnası
Teşvik belgesi kapsamında yurt içinden ve yurt dışından temin edilecek yatırım malı makine ve teçhizat için KDV ödenmemesi şeklinde uygulanır.
Gümrük Vergisi Muafiyeti
Teşvik belgesi kapsamında yurt dışından temin edilecek yatırım malı makine ve teçhizat için gümrük vergisi oranı %0 olarak uygulanır.
Vergi İndirimi
Gelir veya kurumlar vergisinin, yatırım için öngörülen katkı tutarına ulaşıncaya kadar indirimli olarak uygulanmasıdır.
Faiz veya Kâr Payı Desteği
Teşvik belgesinde kayıtlı sabit yatırım tutarının %70’ine kadar kullanılan krediye ilişkin ödenecek faiz veya kâr payının belirli bir kısmının karşılanmasıdır.
Yatırım Yeri Tahsisi
Teşvik belgesi düzenlenmiş yatırımlar için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde yatırım yeri tahsis edilebilmesidir.
Sigorta Primi İşveren Hissesi Desteği
Teşvik belgesi kapsamı yatırımla sağlanan ilave istihdam için ödenmesi gereken sigorta primi işveren hissesinin asgari ücrete tekabül eden kısmının 6. bölgede tamamının, diğer bölgelerde yarısının karşılanmasıdır.
Sigorta Primi İşçi Hissesi Desteği (6. Bölge)
Sadece 6. bölgede, ilave istihdam için ödenmesi gereken sigorta primi işçi hissesinin asgari ücrete tekabül eden kısmının Bakanlıkça karşılanmasıdır.
Makine Desteği
Teşvik belgesinin yatırım süresi içerisinde temin edilen, diğer masraflar hariç sadece makine ve teçhizatın birim fiyatı 2 milyon TL ve üzerinde olan makine ve teçhizat bedelinin %25’inin Bakanlıkça ödenmesidir.
Sonuç ve Birof Danışmanlık Değerlendirmesi
Yeni Yatırım Teşvik Sistemi, otomatik değil analiz odaklı bir yapıya sahiptir. Yatırımın konusu, ili/bölgesi, katma değeri ve Ar-Ge-teknoloji içeriği birlikte değerlendirilerek en uygun teşvik modeli belirlenmelidir.
Birof Danışmanlık, 19+ yıllık tecrübesiyle yatırımınızın en doğru teşvik modeline erişmesi için süreci uçtan uca planlar, başvuru ve yürütme adımlarını profesyonel şekilde yönetir.